домаРегионОд Милошевиќ до Вучиќ: Како Белград ја блокира европската интеграција на Црна...

Од Милошевиќ до Вучиќ: Како Белград ја блокира европската интеграција на Црна Гора

- Advertisement -spot_img

„Каде и да оди, јас повторно се враќам кај тебе“ со текст од песната „Видовдан“, посветена на Косово, чиј текстописец и композитор е Милутин Поповиќ Захар.

Песента е подготвена во 1989 година, по повод 600-годишнината од Битката на Косово, во време кога Слободан Милошевиќ и Српската црква (СПЦ) поттикнуваа националистичка хистерија и косовски митови, што скапо ќе ја чинеше поранешна Југославија и нејзините народи. Првично, песната беше предложена за изведба на Весна Змијанац, која одби, за да не ја врати својата тогашна популарност низ цела Југославија. Впрочем, песната беше снимена во студиото од Гордана Лазаревиќ, сопругата на Захар, и брзо стана хит меѓу пропагандно подготвената толпа. Тие пеат на сите собири во поддршка на косовските Срби и Црногорци, оркестрирани од српската државна безбедност и контраразузнавачката служба КОС. Подемот на Милошевиќ започна неколку години претходно со реториката за одземање на автономијата на Косово, што беше спроведено со сила во 1990 година. Ѕвездата на Милошевиќ ќе зајде и поради Косово, по интервенцијата на НАТО во 1999 година. Српската армија и полиција мораа да ги напуштат покраините, од кои големи делови беа методично етнички исчистени, ограбени и запалени. Српската кампања на терор против мнозинското население во покраините за време на 78-дневните напади на НАТО по количина и брзина далеку ги надмина сите претходни големосрпски и големохрватски етнички чистења западно од Дрина.

По фијаското со спречувањето на изградбата на колекторот во Ботун, Милан Кнежевиќ, лидерот на просрпската Демократска народна партија (ДНП), неодамна дел од владата и парламентарното мнозинство, се сети на „земеното Косово“. Во среда, Април Кнежевич изјави дека на состанокот на Президиумот на ДНП добил „целосна поддршка“ да започне со потпретседателите, замениците и општинските советници постапката за „повлекување на одлуката за признавање на Косово“ на територијата на општина Зета и насекаде каде што учествува во локалната самоуправа. „Пратениците во Собранието ќе поднесат и иницијатива во формат на резолуција, со која ќе побараме од владата да се вклучи во повлекување на одлуката за признавање на Косово“, најави тој. Една недела пред тоа, Државното собрание не го вклучи на дневен ред барањето на ДНП од почетокот на јануари за нормализација на трибагрениката како национално знаме. Кнежевич, исто така, изјави дека ќе побара поддршка од митрополитот Јоаникиј Мичовиќ од Црна Гора и Приморје и Методиј Остоиќ од Буда и Никшиќ. Сè уште нема официјална изјава. За разлика од непослушниот Јоаникиј, Методиј е целосно лојален на владеењето на Вучиќ, па затоа неговото молчење е впечатливо.

Пред парламентот на Зета да ја усвои резолуцијата за непризнавање (на денот на Свети Василиј Острошки), Кнежевиќ откри дека историјата на Косово има поширока антиевропска платформа од Белград. На митингот на неговите симпатизери на 10 мај, свикан со цел повлекување на признавањето, тој изјави дека „нема преговори за Превлака, таа е Црногорка и ќе биде“, „нема преговори за Морин“ (компензација за хрватските логори за тортура), „Хрватите извршија злосторства во Лора“, „нема промена на името на базенот во Котор“. (за кој се вели дека го носи името на еден од борците на Морин), „ние сме против бродот „Јадран“ да биде предаден на Хрватска“. Заклучокот на Кнежевиќ е јасен: „Ако треба да влезам во Брисел преку Загреб, подобро е да не влегувам во никого“.

Во изјава за владиното издание „Вечерние новости“ (предводено од воениот пропагандист на Милошевиќ – Милорад Вучелиќ), Кнежевиќ рече дека очекува преостанатите општини, во кои доминираат претставниците на српскиот народ, да гласаат за декларација за поништување на признавањето. По ова, на крајот, во Собранието ќе биде поднесена резолуција, која ќе ја обврзе владата на Милојко Спаиќ да ја повлече одлуката. 19 општински советници гласаа за резолуцијата во парламентот на Зета. Советниците од ДНП, Нова српска демократија (НСД), еден советник од Демократите и тројца независни советници кренаа рака. Претставниците на Демократската партија на социјалистите (ДПС) не присуствуваа на состанокот, каде што ова беше единствената точка на дневен ред. Двајца советници од Демократите ја напуштија салата пред гласањето.

Резолуцијата е помека од очекуваното, презентирана само во формат на политички став. Интересно е што нагласува загриженост и за српскиот и за црногорскиот народ „во Косово“. Загриженоста за Црногорците е нова, бидејќи Вучиќ и неговата влада не го признаваат црногорскиот народ и водат континуирана кампања за ресрбизација преку БИА (Безбедносна и информативна агенција) и нејзините подредени во СПЦ и криминалните картели, за што претходно пишуваа медиумите на Вучиќ, како што е „Новости“. Во резолуцијата се оценува дека положбата на двата народа секојдневно се влошува како резултат на притисокот од институциите во Приштина. Декларацијата се однесува на Хартата на Организацијата на Обединетите нации, Хелсиншкиот завршен акт и Резолуцијата 1244 на Советот за безбедност на ОН, која, како што тврди ДНП, го потврдува суверенитетот и територијалниот интегритет на Србија.

Црна Гора повикува на избалансирана надворешна политика, како и на тоа во меѓународните организации да се поддржува суверенитетот и територијалниот интегритет на државите – во случајот со Србија. ДНП посочи дека „одлуката за признавање на еднострано прогласената независност на Косово предизвика длабоки политички и социјални последици“. Конечно, солидарноста уште еднаш се изразува и со српскиот и со црногорскиот народ во „Косово“ и повикува на мирно решавање на отворените прашања.

Одлуката за признавање на Република Косово како независна држава ја донесе Црна Гора заедно со Македонија во октомври 2008 година, оценувајќи ја фактичката состојба и несомнената волја на огромното мнозинство од народот на Косово да живее во независна држава. На ова му претходеше Едностраната декларација за независност (UDI) на Собранието на Косово. Следниот ден, Српското национално собрание донесе одлука за поништување на сите сецесионистички одлуки и акти. Пред едностраната декларација, меѓународната заедница постави услови за косовската влада да вклучи во својот устав цврсти гаранции за правата на Србите и сите други малцинства, што беше исполнето. На малцинствата им се загарантирани 20 мандати во Собранието од вкупно 120 пратеници. Србите имаат 10 мандати и без нивна согласност е невозможно да се промени уставот и клучните закони. Во 2010 година, Меѓународниот суд на правдата (МС) пресуди, по претходна истрага на ОН, дека декларацијата за независност на Косово не е во спротивност со меѓународното право.

Досега, според достапните податоци, Косово е признато од најмалку 104 земји-членки на ОН (како што е наведено во документот на Европскиот парламент). Косово укажува на бројка од 115 земји. Српската пропаганда тврди дека овој број е поблиску до 100 и дека 28 земји веќе го повлекле признавањето на Косово. Во податоците на Европскиот парламент, 10 земји се наведени кои го повлекле признавањето, вклучувајќи ги Мадагаскар, Гренада и некои други многу мали земји во Тихиот и Индискиот Океан. Повеќето граѓани на Србија и Црна Гора веројатно не трчале и не штеделе за овие земји пред најавите на Министерството за надворешни работи.

И покрај несомненото мнозинство во ОН, Косово не може да се надева на место на Ист Ривер, бидејќи Кина и Русија имаат право на вето во Советот за безбедност. Од земјите-членки на ЕУ, 23 земји го признаваат Косово, додека пет не (Шпанија, Грција, Кипар, Романија и Словачка). Досега, ниту една земја што воспоставила целосни дипломатски односи со Косово не ги прекинала. Дури и петте земји од ЕУ, кои не го признаваат Косово, ги признаваат косовските документи, како и пристапувањето на Косово во ЕЗ по исполнувањето на критериумите за членство. Косовските документи се признати и од режимот на Вучиќ во Србија.

Претходната влада на претседателот Борис Тадиќ имаше цврст став по прашањето за Северно Косово и непризнавањето на документите или актите издадени од владата во Приштина. Откако Александар Вучиќ дојде на власт, беше постигнат Бриселскиот договор, на кој Српската православна црква остро се спротивстави (вклучувајќи го и тогашниот митрополит Амфилохиј Радовиќ). Со текот на времето, Србија де факто ја призна Република Косово во сè. Во ноември 2022 година, Вучиќ ги повика косовските Срби да ги напуштат институциите на Косово, особено полицијата. Со ова, тој ѝ помогна на косовската влада да воспостави целосен суверенитет над целата територија на земјата, особено на север. Дотогаш, од другата страна на Ибар, Белград неформално беше управуван од БИА и „патриотските“ нарко-картели, кои ја криминализираа животната средина и го малтретираа српското население. Србите на должност во Црна Гора никогаш не се изјаснија против српските нарко-картели и мафијашкиот терор врз косовските Срби. Откако полицијата на премиерот Албин Курти ја презеде контролата врз северниот дел од земјата, устите на вучичевистите во Црна Гора беа полни со загриженост за „Србите и Црногорците“ во Косово. Г-дин Вучиќ, сепак, нема ниту еден збор за прекор за предавањето на Северно Косово и Србите под власта на Приштина.

До 2025 година, Гордана Лазаревиќ изјави за „Блиц“ дека многу добила од песната „Видовден“. „Но, многу изгубив… пазарот не ме покани во Хрватска“, а од истата причина, рече таа, не настапила ниту во Црна Гора. Времето ќе покаже како ќе помине Црна Гора по свирењето на браќата Вучиќ и загриженоста на Косово за Милан Кнежевиќ. И БГНЕС

- Advertisement -spot_img
- Advertisement -spot_img
- Advertisement -spot_img
Најчитани
- Advertisement -spot_img
Stay Connected
10,404фановикако
61,453претплатницисе претплатите
- Advertisement -spot_img
Поврзани вести
- Advertisement -spot_img