Над 600 деца во Македонија биле жртви на сексуална злоупотреба во периодот од 2020 до 2025 година, покажува анализата на Народниот правобранител. Според податоците, евидентирани се вкупно 604 случаи, од кои 508 во периодот 2020–2024 година и дополнителни 96 во 2025 година.
Најголем дел од жртвите се девојчиња. Во периодот од 2020 до 2024 година, 455 жртви се девојчиња, а 53 момчиња, додека во 2025 година од вкупно 96 жртви, 88 се девојчиња и 8 момчиња.
Според анализата, најчести се тешки кривични дела, меѓу кои силување на дете под 15 години (186 случаи), полов напад и силување (99 случаи) и вонбрачен живот со дете (96 случаи).
„Жртви има и меѓу деца под 10 години, а најмладото дете било помало од три години“, изјави Васка Бајрамовска-Мустафа, државен советник во Канцеларијата на Народниот правобранител.
Најголем дел од жртвите се на возраст од 11 до 15 години. Според податоците, над половина од случаите се однесуваат на оваа возрасна група.
Случаите најчесто ги пријавуваат родители и здравствени установи, додека образовните институции и центрите за социјална работа поретко учествуваат во пријавувањето.
Во анализата се наведува дека постојат слабости во институционалното постапување, вклучително и недоволна координација меѓу надлежните институции. Иако законски е предвидено детето да дава изјава еднаш, во пракса, како што се наведува, жртвите се сослушуваат повеќе пати.
Дополнително, се нотира недостиг од специјализирани простории за сослушување на деца, обучен кадар и доволни ресурси, како и долготрајни судски постапки, кои во одредени случаи траат и до две години.
Меѓу препораките се наведуваат еднократно сослушување на детето, обезбедување специјализирани услови за работа со жртви, континуирана обука на професионалците и воведување на „Барнхаус“ модел – интегриран систем за заштита на деца.
Од Канцеларијата на Народниот правобранител информираат дека регистарот за сторители на вакви дела функционира, но прашањето за дополнителни мерки сè уште не е регулирано.
Анализата е објавена во период кога институциите постапуваат по повеќе случаи на сексуална злоупотреба на малолетници.
