Поранешниот гувернер на Народната банка на Србија и професор на Економскиот факултет во Белград, Дејан Шошкиќ, се споменува како еден од можните нови премиери на Србија по победата на Студентската листа на парламентарните избори, пренесуваат српските медиуми.
Неговото име се најде во центарот на вниманието по изборите одржани на 25 октомври, на кои Студентската листа го победи политичкиот блок на досегашниот претседател Александар Вучиќ.
За време на кампањата, Шошкиќ беше на 27. место на Студентската листа, а по затворањето на гласачките места, тој ѝ се обрати на јавноста во име на листата, им се заблагодари на гласачите и ги повика граѓаните мирно да ја прослават победата.
Интересно е што за време на предизборната кампања токму Вучиќ го претстави како скриен студентски кандидат за премиер, додека Шошкиќ ги отфрли таквите тврдења.
„Јас сум само кандидат за заменик“, рече тој во тоа време.
Од студент на генерација до гувернер
Дејан Шошкиќ е роден на 15 март 1967 година во Белград. Дипломирал во 1989 година на Економскиот факултет на Универзитетот во Белград, кога бил прогласен за студент на генерацијата. Магистрирал во 1993 година, а докторирал во 1999 година во областа на финансиите. Својата професионална кариера ја изградил на Економскиот факултет, каде што моментално е редовен професор. Се занимава со финансиски пазари, банкарство, хартии од вредност и економска анализа. Се школувал во САД и предавал на неколку универзитети, вклучувајќи го и „Беркли“.
Пред да стане гувернер, работел како советник за финансиски пазари во Народната банка на Југославија, а потоа бил член и претседател на Советот на Народната банка на Србија. Бел избран за гувернер на НБС на 28 јули 2010 година, по предлог на тогашниот претседател на Србија, Борис Тадиќ.
Во август 2012 година, по промената на владата и доаѓањето на Српската напредна партија, тој поднесе оставка поради најавените измени во Законот за Народната банка на Србија. Тој сметаше дека овие промени ја загрозуваат независноста на централната банка од извршната власт, што го оцени како отстапување од меѓународните стандарди.
Заминувањето од НБС беше почеток на долг период на јавни несогласувања меѓу Шошкиќ и Вучиќ, особено во врска со економските резултати на Србија, државното задолжување и управувањето со јавните пари.
За време на последната изборна кампања, Вучиќ повторно го отвори прашањето за мандатот на Шошкиќ, обвинувајќи го за лошо управување со динарот. Шошкиќ, од друга страна, ги критикуваше економските резултати на владата, тврдејќи дека растот на јавниот долг не е придружен со соодветен економски напредок.
Неговиот татко беше на чело на Црна Гора
Помалку познат детаљ од биографијата на Шошкиќ е дека тој потекнува од семејство со долга академска и политичка традиција. Неговиот татко Бранислав Шошкиќ беше економист, универзитетски професор и академик, но и претседател на Претседателството на Социјалистичка Република Црна Гора од 1985 до 1986 година. Дејан Шошкиќ, сепак, со години тврдеше дека нема политички амбиции.
Тоа се промени со неговото влегување во Студентскиот список во 2026 година, иако дури и сега официјално не ја објавил својата кандидатура за премиер.
Најави лустрација и проверка на потеклото на имотот
Во пресрет на изборите, Шошкиќ отворено зборуваше за чекорите што треба да ги преземе новата влада. Во интервју за неделникот „Време“, тој најави отстранување на компромитирани кадри, усвојување на закон за лустрација и истрага за потеклото на имотот.
„Ослободеното обвинителство и целиот судски систем ќе си ја вршат работата, а независните експертски комисии ќе ги изберат најдобрите кандидати за позиции за донесување одлуки во јавниот сектор, на јавни конкурси, целосно транспарентно“, рече Шошкиќ.
Тој зборуваше и за економските последици од промената на власта, отфрлајќи ги тврдењата дека Србија може да се соочи со финансиски колапс поради политичките превирања.
„Економијата сè уште работи, даноците се плаќаат, буџетот се полни, а корисниците на буџетот редовно ги добиваат своите пари, првенствено плати и пензии – и пред и по изборите“, рече тој.
Иако неговото име се појавува сè почесто во медиумите, одлуката за идниот премиер на Србија сè уште не е донесена.
За време на кампањата, Студентската листа официјално не претстави кандидат за премиер, инсистирајќи на колективниот карактер на движењето.
Освен Шошкиќ, меѓу можните кандидати за премиер се споменува и Илија Срдановиќ, кардиолог и професор на Медицинскиот факултет во Нови Сад, кој беше носител на Студентската листа.
Премиерот го избира Националното собрание, а прво мора да се постигне политички договор за мандатот и составот на идната влада.
