Може ли начинот на кој менуваме брзини да влијае врз работата на мозокот?
Според јапонско истражување, возењето автомобил со рачен менувач бара повеќе внимание, координација и ментална активност отколку возењето автомобил со автоматски менувач. Тоа долгорочно би можело да помогне во зачувување на одредени когнитивни способности.
Причината е во тоа што возачот кај рачниот менувач мора постојано да координира повеќе активности истовремено. Треба да го следи сообраќајот, да ја контролира брзината, да избере соодветна брзина, да ја користи спојката и да ги усогласи движењата на рацете и нозете.
Сите овие активности го активираат префронталниот кортекс, дел од мозокот поврзан со планирање, концентрација, меморија и донесување одлуки.
Кај автоматскиот менувач, дел од овие задачи исчезнуваат. Возачот не мора да менува брзини, не користи спојка и има помалку моторички и ментални задачи за време на возењето. Тоа го прави возењето полесно, но и помалку ментално ангажирачко.
Истражувачите сметаат дека редовното возење со рачен менувач може да функционира како еден вид секојдневна вежба за мозокот, особено кај постарата популација. Во општества каде населението старее, ваквите мали секојдневни активности може да имаат значење за одржување на вниманието и координацијата.
Сепак, рачните менувачи сè повеќе исчезнуваат од пазарот. Во Јапонија тие учествуваат со само еден до два проценти од продажбата на нови автомобили и најчесто се среќаваат кај полесни комерцијални возила или кај одредени спортски модели.
Повеќето патнички автомобили преминаа на автоматски менувачи, особено поради сè поголемата употреба на хибридни погони. Модели како Toyota Corolla и Honda Civic на јапонскиот пазар веќе главно се достапни со автоматски, односно CVT менувачи, додека рачниот менувач останува резервиран за помал број специјални или спортски верзии.
Ова не значи дека рачниот менувач е чудесно решение против стареење на мозокот или невродегенеративни болести. Но, истражувањето отвора интересно прашање: во време кога автомобилите бараат сè помалку вештини од возачите, менувањето брзини можеби останува една од ретките секојдневни активности зад воланот што навистина го активира мозокот.
