Во Македонија во август се издадени 333 одобренија за градење, а зад нив стои план за изградба на 1.030 нови станови со вкупна корисна површина од 80.530 квадратни метри. Најголем број дозволи има Скопскиот регион – 105, односно речиси секоја трета дозвола во земјата. Но бројките истовремено покажуваат и нешто друго: август е многу посилен од истиот месец лани, а послаб од јули годинава.
На годишно ниво бројот на одобренија пораснал за 18,9 проценти – од 280 во август 2025 на 333 годинава. Уште поголема е разликата кај становите: лани во август биле планирани 646, а сега 1.030. Тоа е раст од околу 59,4 проценти за една година. Вкупната планирана квадратура, пак, пораснала од 64.251 на 80.530 квадратни метри, или за околу 25,3 проценти.
Тоа значи дека годинава во ист месец се планираат многу повеќе станови, но нивната вкупна површина не расте со исто темпо. Простата пресметка од вкупниот број станови и квадратура дава околу 78 квадратни метри по планиран стан во август 2026, наспроти околу 99 квадратни метри во август минатата година. Ова не е официјална статистика за просечната големина на стан, туку аритметички однос меѓу две вкупни категории, но укажува дека структурата на најавената градба се движи кон поголем број станови со помала просечна квадратура.
Скопје води по дозволи, но една дозвола не значи една зграда со еден стан
Скопскиот регион со 105 одобренија учествува со околу 31,5 проценти од сите дозволи издадени во земјата во август. Тој е единствениот регион што ДЗС го издвојува во основното соопштение како регион со најголем број издадени одобренија.
Но овде е важна разликата: бројот на дозволи не покажува автоматски колку станови ќе се изградат во една општина.
Едно одобрение може да се однесува на индивидуална куќа, а друго на повеќекатна станбена зграда со десетици или стотици станови. Затоа општина со помал број одобренија теоретски може да има повеќе планирани станови од општина со многу индивидуални дозволи.
Токму општинската распределба е клучна за вистинската карта на новата станбена понуда. Основното соопштение на ДЗС, објавено на 8 октомври, не ги наведува становите по општини. Во јавно достапната МакСтат табела за број на станови по региони и општини, која вечерва може да се провери преку системот, како последно ажурирање сè уште е наведен 13 август 2026 година. Поради тоа, без целосната августовска табела не е коректно да се прогласуваат конкретни пет општини за лидери само врз основа на бројот на дозволи.
Она што е сигурно е дека притисокот останува најголем во Скопскиот регион. Во јули таму биле издадени 109 дозволи, а во август 105, намалување од околу 3,7 проценти за еден месец. На национално ниво падот е поголем.
Август е послаб од јули
Ако се гледа само споредбата со лани, август изгледа како силен градежен месец. Но споредбата со јули дава поинаква слика.
Во јули биле издадени 367 дозволи, а во август 333, намалување од 9,3 проценти. Бројот на планирани станови паднал од 1.248 на 1.030, односно за 17,5 проценти. Вкупната корисна површина на становите се намалила од 100.440 на 80.530 квадратни метри, речиси 20 проценти.
Со други зборови, август е значително посилен од август 2025, но не го продолжува јулскиот максимум.
И структурата на инвеститорите е интересна. Од вкупно 333 објекти опфатени со издадените дозволи, кај 231 како инвеститори се јавуваат физички лица, а кај 102 деловни субјекти. Тоа значи дека физички лица стојат зад 69,4 проценти од објектите во август.
Една година претходно физички лица биле инвеститори кај 166 од 280 објекти, или 59,3 проценти. Во апсолутна бројка, бројот на објекти каде инвеститор е физичко лице е зголемен за околу 39 проценти, додека кај деловните субјекти бројот е намален од 114 на 102.
Ова повторно не значи дека физичките лица градат најголем дел од сите станови. Една компанија може да стои зад голема станбена зграда, а десетици физички лица зад по една индивидуална куќа. Податокот покажува структура на инвеститорите кај објектите за кои се издадени дозволи, а не распределба на сите 1.030 станови по тип на инвеститор.
21,78 милијарди денари не се станбени инвестиции
Највпечатливата бројка во соопштението е проценетата вредност на сите објекти за кои во август се издадени дозволи, 21,78 милијарди денари. Во споредба со август 2025 тоа е раст од дури 315,5 проценти.
Но токму ова е бројката што најлесно може погрешно да се протолкува.
ДЗС изречно објаснува дека огромниот раст се должи на тоа што во август е издадено одобрение за изградба на автопатот А4, делница Граничен премин Блаце-Скопје. Затоа 21,78 милијарди денари не може да се претстават како вредност на новите станови, ниту како четирикратно зголемување на станбените инвестиции.
Самата структура на дозволите го покажува тоа. Од 333 дозволи, 224 се за високоградба, 18 за нискоградба и 91 за реконструкција. Автопатската делница влегува токму во сегментот што може со една голема дозвола драматично да ја подигне вкупната вредност на сите планирани работи.
И јулската статистика покажува колку ваквите големи инфраструктурни проекти можат да ја искриват месечната споредба. Во јули вредноста на одобрените работи беше 7,99 милијарди денари и дури 74,8 проценти пониска од јули 2025, затоа што една година претходно во статистиката влегла огромна дозвола за ветерен парк на територијата на Штип, Радовиш и Карбинци.
Токму затоа за купувачите на станови многу поважен индикатор од вкупната вредност се бројот на планирани станбени единици, нивната квадратура и нивната географска распределба.
Одобрението, исто така, не значи дека багерите веќе се на терен. ДЗС ја користи статистиката на градежните дозволи за следење на идните градежни активности, нивната структура, вредност и локација. Помеѓу издадена дозвола и завршен стан може да поминат години, а дел од проектите може да бидат изменети, одложени или воопшто да не стигнат до реализација.
Затоа августовските 1.030 станови треба да се читаат како потенцијална нова понуда, а не како 1.030 станови што сигурно ќе се појават на пазарот.
Сепак, промената во однос на лани е значајна: дозволите се повеќе за 18,9 проценти, планираните станови за речиси 60 проценти, а нивната вкупна квадратура за околу една четвртина. Прашањето што сега останува е каде точно се концентрира тој раст, дали во неколку големи станбени комплекси во Скопје и поголемите градови или во поголем број помали проекти низ државата.
Токму целосната општинска табела ќе го даде најважниот одговор за купувачите: каде може да се очекува најголема нова понуда на станови и во кои населби притисокот врз инфраструктурата, улици, паркинзи, училишта, градинки, водовод и канализација, може најбрзо да се почувствува.
